ADNAN TURANİ

Galeri Soyut, 14 Ocak – 28 Şubat 2023 tarihleri arasında, Çayyolu / Tüm salonlarda, Adnan Turani’nin “Kalanlar/İzler” kişisel resim sergisine ev sahipliği yapıyor. Küratörlüğünü İbrahim Karaoğlu’nun yaptığı bu özel proje sergisinde Çağdaş Türk Resim Sanatında iz bırakan önemli ustalardan Adnan Turani’nin 1943 – 2016 yılları arasında ürettiği, yağlı boya, desen ve baskılardan oluşan eserler yer almaktadır.

Adnan Turani’den “Kalanlar/İzler” Sergisi Galeri Soyut’ta

Ömrünün yaklaşık 70 yılını sanatıyla sürdüren, soyut dışavurumcu resim sanatımızın öncü ressamlarından, yazar ve akademisyen Adnan Turani’yi ölümünün 7. yılında anmak ve ondan kalanları, izlerini duyumsatmak amacıyla; Galeri Soyut Çayyolu’nun tüm salonlarında usta ressamın 1943 – 2016 yılları arasında ürettiği, yağlı boya, desen ve baskılarının yer aldığı, retrospektif seçki çağrışımlı özel bir sergi 14 Ocak Cumartesi günü açılıyor.
28 Şubat 2023’e kadar sanatseverlerle buluşacak olan sergi, sanat yazarı İbrahim Karaoğlu’nun küratörlüğünde gerçekleşiyor. Ressamlığının yanı sıra eğitimci ve yazar olarak da Türk resim tarihinde öncü bir konumu olan Turani; “Modern Sanatın Gerçek Çehresi”, “Sanat Terimleri Sözlüğü”, “Resim Üzerine”, “Dünya Sanat Tarihi”, “Çağdaş Sanat Felsefesi”, “Batı Anlayışına Dönük Türk Resim Sanatı”, “Başlangıçtan Bugüne Çağdaş Türk Resim Sanatı Tarihi” başlıklı kitaplarıyla sanatımıza eşsiz katkılarda bulunmuştur.
Serginin küratörü İbrahim Karaoğlu, “Kalanlar/İzler” sergisini bir manifestoyla tanımladı; “Bir büyük ustanın, yaratıcı zamanlarının izleri bu resimler. Hayatını çoğaltan, ona eşlik eden duygularından geride kalanlar.
Has sanatçılardan kalan derin izler, varsıl çağrışımlarla yüklüdür hep. Onların en gizemli dünyalarının kapılarını açar bize o çağrışımlar. Dünden kalanlar, izler; tanığıdır geçmiş zamanların; geçicilik, şimdi ve kalıcılık üzerine düşündürür…Daha ilkgençliğinden başlayarak, hayatını salt sanatla dengelemiş, sanatla özgürleştirmiş; gönlünü, ömrünü sanata adamış, sanatla doldurmuş, yaşamsal bir tutkuyla sanatını sürdürmüş bir büyük ustaydı Adnan Turani. Ruhunun en geniş alanıydı sanat. Hayata ve düşlerine dair izleri, kendi yaratı diliyle tercüme ederek aktarırdı resmine. Geleneksel görme biçimlerinden ayrımlı, yeni bir bakışla; nesnelerin bilindik temsilini reddederek (biçimi, nesne bağlamlı, alışılmış şekillerden kurtararak), bilinçaltını görünür kılan; boyayı, çizgileri kendi resim grameriyle, özgürce, içinden geldiği gibi renklerin büyüsüyle biçimlendirerek, öznel bir duyguyla oluşturmuştu biçemini.
30 yıl önce, bir söyleşimizde; “… insan, kendi iç dünyasının rehberliğinde, kendi resimsel biçimini oluşturur. Sanırım bu, insanın kendi içini biçimlendirmesidir de” (İbrahim Karaoğlu, “Adnan Turani ile Resim Üstüne”, Cumhuriyet Gazetesi, 19 Ocak 1993) demişti. Belleğimdedir hâlâ.
Tuval ve kâğıt yüzeyine damlattığı ya da sürdüğü boyalarla, oluşturduğu lekelerle; öznel dürtüleriyle şekillendirmiş kimi resimlerini. Görünüşü iz, özü devinim olan lekelerin diliyle; izleyicisine öznel okuma biçimleri sunmuş.
Kimi resimlerinde, desenlerinde minimal bir yalınlık varken, kimi resimleri de günlük yaşamın kaotikliği kadar karmaşık. Çünkü yaratma cesaretinin özgür dışavurumunu içinden geldiği gibi yansıtmış yapıtlarında. Onlarla tanımlamış duygularını. Hayatla arasındaki sınırı, fırçasının ucuyla tuvale dokunduğunda bıraktığı izlerle bozmuş; her resmiyle yeniden oluşturmuş, yeniden değiştirmiş hududunu.
Bir büyük ustanın, uzun, varyantlı sanatsal yolculuğundan “Kalanlar/İzler” bu sergi.
Kimi unutulmuş şeyleri gün ışığına çıkarıyor ve tanıdık şeyleri de yeni bir bakış açısıyla görmeye çağırıyor. Keşfedilecek çok şey var: Öncü bir sanatçının, imgeleminin, yaratı evreninin en başından en sonuna kadar olan zamanlarından kalan seçkin, özel yapıtlarından…”