Abidin Elderoğlu: hattı soyuta çeviren ressam

Abidin Elderoğlu’nun resimlerine bakan çoğu kişi bir şey okumaya çalışır. Haklıdırlar da: onun soyut biçimleri hat sanatının çizgisinden türer. Ama okunacak bir kelime yoktur — yalnızca yazının hareketi vardır.

Abidin Elderoğlu kimdir?

1901’de Denizli’de doğdu, 12 Şubat 1974’te Ankara’da öldü. Kumuk kökenli bir aileden geliyordu; büyükbabası Dağıstan’dan göç etmişti.

1917’de Denizli Lisesi’ni bitirdi, 1922’de Çemberlitaş’ta Ruhi Arel ve İbrahim Çallı atölyelerini takip etti. 1924’te İzmir Öğretmen Okulu’na başladı, sonra İstanbul Öğretmen Okulu’na geçti. 1930’da burs kazanarak Paris’e gitti; Académie Julian’da, Albert Laurens ve André Lhote atölyelerinde çalıştı. 1932’de dönüp İzmir Öğretmen Okulu’na resim öğretmeni olarak atandı, 1954’te emekli olup Ankara’ya yerleşti.

Uluslararası ödüller kazandı: 1963 São Paulo Bienali Şeref Ödülü, 1966 Tahran Bienali İmparatorluk Büyük Ödülü ve 1975 Devlet Resim ve Heykel Sergisi Başarı Ödülü.

Müzik gibi bir resim

Elderoğlu kendi sanatını anlatırken müziği örnek verirdi: resmin soyutluğunu, müzikteki seslerin işlevine benzetiyordu. Bir nota tek başına neyi anlatıyorsa, bir çizgi de tek başına onu anlatır — yani hiçbir şeyi ve her şeyi.

Bu yüzden onun işlerinde kompozisyon bir “konu” etrafında kurulmaz. Bir hamle atılır, ikincisi ona cevap verir, üçüncüsü dengeler. Türk resminde kaligrafik soyut denen damarın en tutarlı örneklerindendir.

Galerideki eserlerinden

İkisi de avuç içi kadar: 20×13 ve 18×23 cm. Suluboya Elderoğlu için ideal malzemedir — geri dönüşü yoktur. Fırça kağıda değdiği anda karar verilmiştir; tıpkı hatta olduğu gibi.

1963 ve 1968 tarihleri, sanatçının uluslararası tanınırlığının zirvesine denk gelir.

Bir Elderoğlu’na bakarken

• Hamlelerin sırasını çözün. Hangi çizgi altta, hangisi üstte? Resmin kuruluşu oradadır.
• Boş kağıda bakın. Hatta olduğu gibi burada da boşluk, dolu alan kadar hesaplıdır.
• Küçük ölçeği hafife almayın. Elderoğlu’nun en yoğun işleri en küçükleridir.

Galeri Soyut’taki eserleri

Sitede Abidin Elderoğlu’nun 2 eseri kayıtlı. Tümü Abidin Elderoğlu sayfasında; fiyat ve uygunluk için galeriye danışabilirsiniz.